Niet stelen maar begrijpen! Finland...

23 Maart 2011 kopte De Pers: “Het succes van het Finse onderwijs is lastig te stelen.” In een matig, eenzijdig artikel wordt getracht het onderwijssysteem van Finland te vergelijken met dat van Nederland. De vraag is wat je aan vergelijken hebt? Het legt de nadruk op verschillen, die dan weer van heel breed tot in de details bediscussieerd kunnen worden... De vraag is of dat dit leidt tot begrip!?

"This is what we do every day," says Kirkkojarvi Comprehensive School
principal Kari Louhivuori, "prepare kids for life."

Kijk naar de overeenkomsten en laat je enkel inspireren. De basis in Finland: 'Wanneer is een kind gelukkig en wat is daar voor nodig?'

In het artikel valt te lezen dat de Finnen al sinds 1970 gestart zijn met het uitwerking van een systeem waar een wezenlijke verandering in cultuur aan ten grondslag ligt. Er zit ook een duurzame, langetermijnvisie achter. Dat werpt nu zijn vruchten af. De vraag is natuurlijk of het stand houdt, een vraag die ook Pasi Sahlberg bezig en scherp houdt.

Nog eerder, net na de oorlog, werd voor de Finnen duidelijk dat “als we als land willen overleven, we moeten investeren in onderwijs!” zo zegt Ritva Semi, adviseur namens de Finse onderwijsbond. Dat lijkt me een duidelijk statement, onderwijs als belangrijkste pijler in de samenleving. Terug naar de kern!

Deze visie straalt de overheid van Finland nog steeds uit. Zo zegt Henna Virkkunen, minister van Onderwijs in Finland: “Onze educatieve samenleving is gebaseerd op vertrouwen en samenwerking. Dus als we testen uitvoeren doen we dat niet om te controleren maar gebruiken we de testen voor de ontwikkeling van het onderwijs. We vertrouwen (op) de leerkrachten.

Prachtige woorden en inzicht in het mogen zijn als mens en de mens als professional. Onderwijs wordt gewaardeerd en er is een brede politieke consensus over het onderwijsbeleid. Iets dat in Nederland...

Begrijpen
Er staat in de krantenkop het woord ‘lastig’. Dat woord heeft een negatieve lading en laat mogelijkheden in de tocht staan... Ik dacht dat Nederland een land was dat bij uitstek outside the box kon denken. Het krijgt er toch alle schijn van dat ons kikkerlandje erg conservatief is en vasthoudt aan dat wat bekend is.

Voordat er outside the box gedacht kan worden dient er wel eerst begrepen te worden waar het eigenlijk allemaal om gaat. Sleutelwoorden voor het beleid in Finland over de gehele breedte zijn 'kwaliteit', 'efficiency', 'billijkheid' en 'internationalisering'. Bij onderwijs ligt de prioriteit bij het verhogen van het niveau van opleiden en competenties én het verbeteren van het onderwijssysteem om uitsluiting te voorkomen! Een duidelijke uitspraak in de gedachtegang van inclusie.

Het Finse onderwijs biedt iedereen gelijke kansen op onderwijs ongeacht de woonplaats, geslacht, economische situatie of taalkundige en culturele achtergrond. Iedereen participeert binnen het Fins onderwijs. Dat betekent ook dat alle leerlingen les krijgen in dezelfde klas. Er is extra ondersteuning voor leerlingen met leer- en gedragsmoeilijkheden. Vijfentwintig procent van de leerlingen krijgt extra ondersteuning. Belangrijk daarbij is dat er niet teveel leerlingen per klas zijn. De gemiddelde grootte van een klas is 21!

En natuurlijk kun je er kritisch naar kijken; hoeveel allochtone mensen wonen er nu eigenlijk in Finland? Is het beleid niet gestoeld op angst voor Rusland? Echter: het gaat om de open mindset en het gelijkheidsbeginsel, equality! Iets dat in Nederland...

Maar er is (veel) meer! Het basisonderwijs omvat negen jaren en kinderen gaan vanaf hun zesde pas naar school. Dat betekent dat jongeren hun pubertijd ‘overwinteren’ op de basisschool. Keuzes over schoolloopbaan worden aan het einde van de pubertijd gemaakt. Dus geen overhaaste beslissingen en verhogende druk omdat je als kind eigenlijk nog niet weet wat je zelf wilt gaan doen!

Er worden geen nationale testen gedaan, er bestaan geen schoolranglijsten en inspectiesystemen bestaan niet! Tja, het is maar een keuze, of is het een visie, benaderingswijze of norm? Evaluaties van het onderwijs en het vertrouwen in de leerresultaten die leerkrachten met hun leerlingen behalen werken in ieder geval bemoedigend. En tevens geeft de kwaliteit van het onderwijs ondersteuning! Omdat de leerkrachten het vertrouwen krijgen van de overheid genieten zij een grote mate van autonomie. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het onderwijs en de uitvoering ervan. 

Het is een flexibel systeem dat gebaseerd lijkt op empowermentEr is een mentorschap-programma ontwikkeld om jonge leerkrachten beter te begeleiden. Jonge docenten hebben ondersteuning nodig! Door coaching op het gebied van oudercontacten en contacten met collega’s groeit het zelfvertrouwen en daarmee de ervaring!

Leerkrachten kiezen in Finland hun eigen leermaterialen en methodes en testen de leerlingen zelf. Dit is mogelijk omdat leerkrachten universitair zijn opgeleid, niet te verwarren met de HBO master waar in het artikel van De Pers naar wordt gerefereerd! 

Samenwerking is dus een groot goed in Finland! Er is samenwerking voor de ontwikkeling van het onderwijs tussen de verschillende bestuurslagen, tussen scholen onderling en tussen andere maatschappelijke actoren en scholen! Niets geen geheimen, transparantie en samen delen, co-creëren!

Het onderwijssysteem is leerling-georiënteerd; het leren richt zich op de activiteit en interactie met de leerkracht. Dit fundament zorgt voor een sterke steun tijdens de algehele ontwikkeling! Ook brengen leerlingen minder tijd door in de school. In Finland wordt gedacht dat 7 uur op school doorbrengen het onderwijs niet helpt. Leerlingen leren ook van hobby’s en natuurlijk hebben ze ook huiswerk!

En: ‘last but not least’; leerlingen krijgen ook les in hun moedertaal, waardoor integratie en respect er voor zorgt dat andere culturen sneller aarden in de Finse samenleving!

Versus stelen...
Het lijkt me duidelijk dat een totale verandering van cultuur en mindset nodig is om het onderwijs te hervormen. Het kan sneller volgens Sir Ken Robinsonrevolutie in het onderwijs!

Een gehele hervorming van het onderwijssysteem in Nederland lijkt verder weg dan ooit... En natuurlijk zijn er prachtige initiatieven. Niets gestolen, maar vanuit begrip, passie, idealen én professioneel handelen 'gewoon'DOEN!

Zeker met de huidige, aankomende bezuinigingen in het (speciaal) onderwijs! Hierdoor wordt geen begrip gekweekt, maar juist distantie, verhoogde werkdruk en voortzetting van stigmatisering. En dat kan mij juist gestolen worden...

Het is overigens vooral vreemd dat het (speciaal) onderwijs straks minder geld heeft te besteden en dat aan de andere kant studeren duurder wordt. Wij worden juist bestolen! door een partij die juist dient te begrijpen dat investeren in SAMEN vanuit vertrouwen de basis dient te zijn... 

Alvast bedankt mevr. van Bijsterveld! Ik begrijp uw keuzes, echter snap er werkelijk niets van! Voor mij is dít stelen in de zuiverste vorm...!!

1 opmerking:

  1. Geen utopie! Gewoon zelf beginnen, net als wij gedaan hebben. Zie onderstaand artikel, hoop dat er steeds meer mensen aan de slag gaan uit eigen beweging!

    .http://horizontalisering.ning.com/profiles/blogs/democratische-school

    BeantwoordenVerwijderen